Čitaj mi!

Antologija srpske muzike

Odabrana dela iz pera Ludmile Frajt, prve žene-kompozitorke koja je diplomu stekla na Muzičkoj akademiji u Beogradu 1946. godine. Slušaćete Pesme noći, Pesme rastanka, ciklus Dvanaest meseci, kvartet Srebrni zvuci i Tužbalicu.

Ludmila Frajt vodi poreklo iz češke porodice čiji su članovi kao profesionalni, obrazovani muzičari delovali u gotovo svim segmentima muzičkog života Beograda, ostavivši snažan pečat daljem razvoju muzičke kulture u Srbiji. Naime, njen otac Jovan, odnosno Jan Frajt u dogovoru sa Stanislavom Biničkim, tadašnjim direktorom opere Narodnog pozorišta u Beogradu, dobio je 1903. godine mesto violiniste pozorišnog orkestra, a potom je osnovao i prvu izdavačku kuću za notne publikacije i muzikalije. Ludmila Frajt je rođena 31. decembra 1919. u Beogradu. Studije je pohađala na Muzičkoj akademiji, kod najistaknutijih kompozitora tog vremena - Miloja Milojevića, Petra Konjovića, Koste Manojlovića, Predraga Miloševića i Emila Hajeka. Poslednju godinu studija provela je u klasi Josipa Slavenskog koji je posebno uticao da mlada kompozitorka stekne veliko interesovanje za srpski i jugoslovenski muzički folklor. Naime, u raznovrsnom opusu Ludmile Frajt, koji obuhvata orkestarske, kamerne i horske kompozicije, uočljivo je da važno mesto zauzimaju dela koja pokazuju afinitet i poštovanje prema tradicionalnom, narodnom muzičkom nasleđu. Kompozitorka je negovala specifičan odnos prema zvučnoj boji koji se pre svega odnosi na izuzetnu sposobnost spajanja postserijalnih postupaka sa lirskim stilom, što je postala i najprepoznatljivija odlika njene muzičke poetike. Vokalna dela Ludmile Frajt izuzetno su izražajna i prefinjena, a posebnu naklonost gajila je prema ženskim glasovima. Ostavila je i važan doprinos razvoju dečje muzike, a često je pravila eksperimente koristeći u njima izvanmuzičke efekte i neuobičajene instrumente poput dečjih igračaka u Uspavanci iz 1971. ili srebrnih kašičica u kvartetu nazvanom Srebrni zvuci koji je pisan 1972. godine.

Ludmila Frajt je radila kao muzički urednik Avala filma, Radio Beograda i Jugoslovenske radio-televizije, a dugi niz godina delovala je i kao organizator muzičkog života u Beogradu. Bila je idejni tvorac ciklusa javnih koncerata Radio Beograda na kojima su, između ostalih, nastupali i Zubin Mehta, Dmitrij Baškirov, Kristijan Feras i drugi. Bila je i prva kompozitorka elektroakustičke muzike na Balkanu, kao i naša prva kompozitorka filmske muzike.

Urednica Irina Maksimović Šašić