Hipokratija

Kako je nastala sportska medicina u Srbiji

Gost Hipokratije je Ivana Mitrović, arheolog, kustos Muzeja sporta i fizičkog vaspitanja Univerziteta u Beogradu.

U emisiji ćemo saznati o prirodi veze između arheologije i sporta i na koji način je nastala medicina sporta kao zasebna grana medicinskih nauka.
Bez arheologije ne bi možda ni bilo sporta onakvog kakvog ga danas poznajemo. Naime, francuska arheološka misija (1829) i nemačka arheološka škola (1875) otkrile su i istražile Olimpiju - drevno mesto antičkih Olimpijskih igara. Ovo otkriće inspirisalo je Pjera de Kubertena da obnovi Olimpijske igre, tako da od 1896. godine imamo moderne Olimpijske igre. Medalja sa tih, prvih igara čuva se u Muzeju.
Sport se pojavljuje još u starom Egiptu, što se vidi na crtežima i zapisima za koje se pretpostavlja da potiču oko 2300. godine p.n.e. Sport je u različitim delovima sveta drugačije nastajao i drugačije se razvijao. Na Dalekom istoku, specifičan duhovni sistem razvija poseban odnos prema telu i prema telesnom. U Grčkoj, sport je bio integralni deo političke doktrine atinskog polisa, a u Sparti je predstavljao neodvojiv deo vojne kulture.
U našim narodnim pesmama nailazimo na zanimljive podatke koji nam otkrivaju kako je izgledao ispit provere fizičke spremnosti junaka. U Srbiji su poznata narodna nadmetanja, a mnoga od njih predstavljaju osnove savremenih atletskih disciplina. Ipak, tek je akademski slikar Steva Todorović osnovao Prvo srpsko društvo za borenje i gimnastiku 1857. godine . Dolazak panslovenskog pokreta Sokola na ove prostore doneo je novi oblik i način posmatranja fizičke aktivnosti. Značaj ovih aktivnosti prepoznali su i najeminentniji lekari tog doba - Vladan Đorđević, Milan Jovanović Batut, Jova Jovanović Zmaj i drugi koji su često bili i aktivni članovi, pa i osnivači sokolskih društava. Balkanski ratovi i Veliki rat usporili su razvoj sokolskog pokreta. Stvaranjem zajedničke države Srba, Hrvata i Slovenaca, potonje Kraljevine Jugoslavije, „sokoli" dobijaju krila i grade posebnu vezu sa kraljem.
Tokom 1938. godine otvara se Škola za telesno vaspitanje Kraljevine Jugoslavije. U njenom stvaranju ključnu ulogu imao je prvi specijalista sportske medicine - dr Vojin Smodlaka. On je od 1937. godine praksu obavljao kod dr Arnovljevića, u prvoj sportskoj ambulanti, napravljenoj za potrebe Beogradskog loptačkog saveza. Od ranije je bilo pokušaja da se organizuje zdravstvena zaštita sportista, putem Tuškovog fonda i kroz napore pojedinaca, prvenstveno šampiona Montevidea Mihajla Andrejevića Andrejke i Milutina Ivkovića Milutinca. No, tek je Vojin Smodlaka sistematizovao medicinska znanja u nauke u sportu. Rezultate njegovog pionirskog rada vidimo i danas.

Emisiju priprema i vodi Momčilo B. Đorđević

broj komentara 0 pošalji komentar